İsrail’in Haaretz gazetesi, 30’dan fazla üst düzey İsrailli ve yabancı yetkiliyle yaptığı görüşmelere dayandırdığı kapsamlı araştırmasında, Mossad’ın eski İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad’ı gizlice kendi safına çektiğini ve İran rejimini devirmek için hazırlanan kapsamlı planın merkezine yerleştirdiğini öne sürdü.
Habere göre plan; Kürt güçlerinin İran’a girmesini, etnik azınlıkların ayaklanmasını, Hamaney’in öldürülmesini ve sonunda Ahmedinejad’ın iktidara getirilmesini öngörüyordu. Ancak hem İsrail güvenlik bürokrasisinin itirazları hem de ABD Başkanı Donald Trump’ın desteğini çekmesi üzerine operasyon çöktü.
İsrail’in Haaretz gazetesi, yayımladığı uzun araştırmada Mossad’ın son yıllardaki en iddialı gizli operasyonlarından birini gün yüzüne çıkardı. Gazetenin 30’dan fazla siyasetçi, istihbaratçı, asker ve yabancı yetkiliye dayandırdığı habere göre İsrail, İran’ın nükleer programını hedef almanın ötesine geçerek doğrudan rejimi değiştirmeyi amaçlayan kapsamlı bir plan hazırladı.
Araştırmaya göre bu planın en dikkat çekici ayağı, yıllarca İsrail’in en sert düşmanlarından biri olarak görülen eski İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad’ın yeni İran’ın lideri olarak düşünülmesiydi.
Mossad, Ahmedinejad’la gizli temas kurdu
Habere göre süreç 2024 yılında başladı.
Mossad, Ahmedinejad’ın görevden ayrıldıktan sonra dini lider Ali Hamaney yönetimiyle yaşadığı çatışmaları yakından izledi. Eski cumhurbaşkanının yaptırımlar altında İran’ın ayakta kalamayacağını savunduğu, nükleer programın ülkeye faydadan çok zarar verdiğini düşündüğü ve giderek rejimin en sert eleştirmenlerinden biri haline geldiği değerlendirildi.
Bu değerlendirme üzerine Mossad, Ahmedinejad’la gizli temas kurdu.
Habere göre İsrailli yetkililer, Ahmedinejad’ın rejime duyduğu öfkenin onu Mossad’la iş birliği yapacak noktaya taşıdığı sonucuna vardı. Mossad Başkanı David Barnea’nın operasyonu bizzat yönetmeye başladığı belirtilirken, Ahmedinejad’ın 2026 başlarında İsrail’in İran içindeki “en değerli kaynaklarından biri” haline geldiği öne sürüldü.
Netanyahu’nun hedefi rejim değişikliğiydi
Haaretz’e göre Başbakan Binyamin Netanyahu, 7 Ekim saldırılarından ve ardından yaşanan savaşlardan sonra İran konusunda çok daha saldırgan bir strateji benimsedi.
Önce İran’da istikrarsızlık yaratılması istendi. Ancak Suriye’de Beşşar Esad yönetiminin birkaç gün içinde çökmesi Netanyahu’nun bakışını değiştirdi.
Gazeteye göre Netanyahu, Ahmed eş-Şara liderliğindeki silahlı grupların Şam’a yürüyerek Esad rejimini devirmesinden büyük ölçüde etkilendi ve aynı modelin İran’da da uygulanabileceğine inandı.
Bunun üzerine Mossad’a yalnızca rejimi zayıflatması değil, tamamen devirecek bir plan hazırlaması talimatını verdi.
Kürt güçleri planın merkezindeydi
Araştırmaya göre Mossad’ın hazırladığı planın askeri ayağını Irak Kürdistanı’ndaki silahlı Kürt grupları oluşturuyordu.
İddiaya göre Mossad bu grupları silahlandırdı, eğitti ve İran’a girecekleri operasyon için hazırladı. Plan kapsamında yaklaşık 16 bin Kürt savaşçının Batı İran’a girerek önce Kirmanşah ve Merivan kentlerini ele geçirmesi öngörülüyordu.
İsrail Hava Kuvvetleri’nin İran ordusunu bombalayarak bu güçlere koridor açması, aynı anda İran’daki Beluç, Arap ve diğer etnik grupların da ayaklanması planlandı.
Böylece İran güvenlik güçlerinin ülkenin farklı bölgelerine dağılması sağlanacak, Tahran’da rejim çökerken Ahmedinejad yeni yönetimin başına geçirilecekti.
Haberde Mossad’ın özellikle Türkiye’yi rahatsız edecek PKK çizgisindeki grupları plana dahil etmediği, Ankara’nın tepkisini çekmemek amacıyla bu gruplardan uzak durduğu da öne sürüldü.
Hamaney’in öldürülmesi de planlandı
Habere göre operasyonun başarıya ulaşabilmesi için İran dini lideri Ali Hamaney’in öldürülmesi de planın kritik aşamalarından biri olarak görüldü.
İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir’in, Mossad’ın planının tamamen Hamaney’in öldürülmesine bağlanmasına sert tepki gösterdiği, “Eğer başarı bunun şartına bağlıysa operasyonu durdurun” dediği aktarıldı.
Buna rağmen Netanyahu’nun operasyona devam edilmesini istediği iddia edildi.
İsrail güvenlik bürokrasisi karşı çıktı
Habere göre İsrail ordusu ve askeri istihbarat planın gerçekçi olmadığı görüşündeydi.
Askeri İstihbarat Başkanı Shlomi Binder ile Araştırma Dairesi Başkanı Ofir Mizrahi-Rosen’in hazırladığı raporlarda, 90 milyon nüfuslu, güçlü devlet kurumlarına sahip İran’da dışarıdan rejim değişikliği yaratmanın neredeyse imkânsız olduğu savunuldu.
Ulusal Güvenlik Danışmanı Tzachi Hanegbi’nin ise hazırlık toplantılarından çekildiği ve planı “bilim kurgu” olarak nitelediği belirtildi.
Eski Mossad Başkanı Tamir Pardo da gazeteye yaptığı değerlendirmede böyle bir operasyonun birkaç ayda değil, en az on yıllık hazırlık gerektireceğini söyledi.
Trump yönetimi de ikna olmadı
Habere göre Netanyahu, Şubat 2026’da Beyaz Saray’da Donald Trump’ı plana destek vermeye ikna etmeye çalıştı.
Ancak ertesi gün yapılan toplantıda Başkan Yardımcısı JD Vance planın başarı şansından kuşku duydu.
Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun planı “saçmalık”, CIA Direktörü John Ratcliffe’in ise “fars” olarak nitelendirdiği öne sürüldü.
Trump daha sonra Kürt güçlerinin İran’a girmesine izin vermeyeceğini açıkladı. Mossad Başkanı Barnea daha sonra bunun nedenlerinden birinin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Trump’la yaptığı görüşmede Kürt operasyonuna karşı çıkması olduğunu savundu.
Ancak Haaretz’e konuşan eski Mossad yetkilileri bu açıklamanın başarısızlığa mazeret üretmekten ibaret olduğunu söyledi.
Kabinede büyük şaşkınlık
Habere göre Netanyahu, güvenlik kabinesine operasyonun son aşamasını anlattığında bakanlar büyük şaşkınlık yaşadı.
Toplantıya katılan bir yetkili, “Herkesin yüzünde ‘Burada ne oluyor?’ ifadesi vardı” dedi.
Bakanların, yıllarca İsrail’i yok etmekle tehdit eden ve Holokost’u inkâr eden Ahmedinejad’ın İsrail tarafından desteklenecek isim olarak seçilmesine sert tepki gösterdiği, Mossad Başkanı Barnea’nın ise uzun sunumlarla Ahmedinejad’ın artık rejim karşıtı bir figüre dönüştüğünü anlatmaya çalıştığı aktarıldı.
Plan çöktü
Habere göre İsrail ve ABD İran’a saldırıları başlatsa da planın hiçbir kritik aşaması gerçekleşmedi.
Kürt güçleri İran’a girmedi.
Diğer etnik gruplar ayaklanmadı.
Ahmedinejad hiçbir zaman iktidara gelemedi.
Mossad’ın hazırladığı alternatif senaryolar da sonuç vermedi.
Haaretz’e konuşan çok sayıda eski istihbarat yetkilisi, operasyonu “stratejik bir başarısızlık”, “gerçeklikten kopmuş bir fantezi” ve “aylar içinde hazırlanmış imkânsız bir rejim değiştirme planı” olarak değerlendirdi.